خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف

ارائه‌ی فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف – تجربه‌ای خاص و متمایز!

پاورپوینتی حرفه‌ای و متفاوت:

فایل فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف شامل ۱۲۰ اسلاید جذاب و کاملاً استاندارد است که برای چاپ یا ارائه در PowerPoint آماده شده‌اند.

ویژگی‌های برجسته فایل فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف:

• طراحی خلاقانه و حرفه‌ای: فایل فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف به شما این امکان را می‌دهد که مخاطبان خود را با یک طراحی خیره‌کننده جذب کرده و پیام خود را به بهترین شکل انتقال دهید.
• سادگی در استفاده: اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف به گونه‌ای طراحی شده‌اند که استفاده از آن‌ها بسیار آسان باشد و نیاز به تنظیمات اضافی نداشته باشید.
• آماده برای ارائه: تمامی اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف با کیفیت بالا و بدون نیاز به ویرایش، آماده استفاده هستند.

کیفیت تضمین‌شده با دقت بالا:

فایل فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف با رعایت بالاترین استانداردهای طراحی تولید شده است. بدون نقص یا بهم‌ریختگی، تمامی اسلایدها آماده برای یک ارائه بی‌نقص و حرفه‌ای هستند.

نکته مهم:

هرگونه تفاوت احتمالی در توضیحات ممکن است به دلیل نسخه‌های غیررسمی باشد. نسخه اصلی فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف با دقت و حرفه‌ای تنظیم شده است.

همین حالا فایل فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف را دانلود کنید و ارائه‌ای حرفه‌ای و تأثیرگذار داشته باشید!

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل خلاصه جریان ها و مطالب مربوط به مولا امام زمان عج الله تعالی فرجه الشریف :

زمان تولد: آن حضرت نزدیک طلوع فجر، روز جمعه، نیمه ماه شعبان، سال ۲۵۴ هجری قمری (- مطابق با بیست و دوّم مرداد ماه، سال ۲۴۷ هجری شمسی می باشد.) (در شهر سامراء به طور مخفی و پنهان از دید عموم، پا به عرصه وجود نهاد

. نام: «م ح م م د»(همنام با پیامبر) (- نام و لقب مبارک آن حضرت به عنوان امام «محمّد، مهدی»(ع) طبق عدد حروف أبجد کبیر -۹۲، ۵۹- می باشد.)[صلوات الله و سلامه علیه؛ و عجّل الله تعالی فی فرجه الشّریف]. (- طبق احادیث وارده: گفتن نام صریح امام زمان (عج) [محمد] در زمان غیبت، حرام و غیرمجاز است.

کنیه: ابوالقاسم، ابوجعفر و….

لقب: بیش از نهصد لقب برای حضرتش ذکر کرده اند که در کتب مختلف موجود می باشد از آن جمله: مهدی، حجّت، منتقِم، بقیه الله الا عظم، قائم آل محمّد، صاحب الزّمان و….

پدر: امام حسن عسکری(صلوات الله و سلامه علیه).

مادر: به نام های نرجس، ملیکه، ریحانه، صیقل و سوسن معروف است.

نقش انگشتر: «أنَا حُجَّهُ اللّهِ وَ خاصَّتُهُ».

نمایندگان خاص(نُوّاب خاص): در زمان غیبت صغری، چهار نفر به نام های عثمان بن سعید، محمّد بن عثمان، حسین بن روح، علی بن محمّد سمری، وکالت و وساطت حضرت را بر عهده داشته اند، که هرگاه مردم مشکل یا مسأله ای داشتند، به واسطه این چهارنفر با امام(ع) مطرح می کردند و جواب می گرفتند. نواب عام: از آن زمان به بعد برای حضرت، وکیل و نائب خاصّ معرّفی و معیّن نشده است، بلکه مجتهدین جامع الشّرایط -به عنوان وکیل و نائب عامّ- امور جامعه را بر عهده داشته و دارند.

جریان ولادت آن حضرت، همانند حضرت موسی کلیم(ع) در کنار کاخ طاغوت زمان، مخفی و پنهان از دید جاسوس ها و عموم مردم انجام گرفت.

حضرت دارای دو غیبت بوده است: یکی غیبت صغری[که حدود هفتاد و پنج سال به طول انجامید] و دیگری غیبت کبری می باشد[که تقریبا از سال۳۳۰ هجری قمری شروع شد]. آن حضرت در همین جامعه، بین افراد رفت و آمد و در مجالس به صورت ناشناس شرکت می نماید؛ و نیز همه را می بیند و شاهد اعمال همگان می با شد و خواهد بود. ولی دیگران هم گرچه او را می بینند، امّا شخص حضرتش را نمی شناسند که کدام یک از اشخاص می باشد. افراد بسیاری در غیبت کبری به محضر مبارکش شرفیاب شده اند و کسب فیض کرده اند.

ظهور حضرت: علائم و نشانه های متعدّد و گوناگونی جهت ظهور و قیام آن حضرت، توسّط معصومین(علیهم السلام) بیان و مطرح شده است، که در کتاب های مختلف اهل سنّت و شیعه به طور مشروح و مبسوط مذکور می باشد. وقتی حضرت در مکّه معظّمه ظهور نماید، ۳۱۳ نفر از اصحاب و فرماندهان او از اطراف و شهرهای مختلف در کنار کعبه الهی جمع شوند و در دست هر کدام شمشیری خواهد بود. و سپس منادی بین زمین و آسمان گوید: این مهدی موعود است که ظهور کرده و به شیوه حضرت داود و سلیمان(علیهماالسلام) قضاوت خواهد نمود و بیّنه و شاهد، لازم ندارد. طبق آنچه در روایات آمده است: حکومت آن حضرت بین هفت تا نُه سال به طول خواهد انجامید. (- شخصی از امام جعفر صادق (ع) سؤال نمود که امام زمان (ع) چند سال حکومتش به طول می انجامد؟ حضرت فرمود: هفت سال، روزها و شبهایش به اندازه ای طولانی می گردد که یک سال آن مساوی است با ده سال از سالهای دوران شما، پس مجموع حکومت آن حضرت هفتاد سال از سالهای شما خواهد بود.(غیبه طوسی: ص۴۷۴، ح ۴۹۷، إعلام الوری: ج۲، ص۲۹۰). و در بعضی روایات آمده که مدّت حکومت حضرت ۳۰۹ (سیصد و نُه) سال خواهد بود.

مدّت امامت: حضرت بنابر مشهور بین روایات، روز جمعه، نُهم ربیع الاوّل، سال ۲۶۰ هجری قمری پس از شهادت پدر بزرگوارش، در سنین پنج سالگی به منصب و مقام عظمی و والای امامت و خلافت نائل گردید. و از آن زمان تاکنون حدود ۱۱۵۷ سال می باشد و در آینده تا هر لحظه که خداوند متعال اراده نماید، امامت و هدایت جامعه را به عهده خواهد داشت.

مدّت عمر: آن حضرت حدود پنج سال، هم زمان با پدر بزرگوارش حضرت ابومحمّد، امام حسن عسگری(ع) بوده و پس از آن تا این زمان -که روی هم ۱۱۸۰ سال باشد- عمر پربرکت آن حضرت می باشد و در آینده تا هر زمان که خداوند بخواهد، تداوم خواهد یافت.

دوران امامت

وضعیت شیعیان پس از شهادت امام عسکری

ابهام در وجود فرزند امام عسکری

در زمان امام حسن عسکری(ع) مشهور شده بود که شیعیان در انتظار قیام فرزند او هستند از طرفی دستگاه عباسی در جستجوی آن فرزند بود و به هر نحو می کوشید او را دستگیر کند. از این رو امام عسکری در طول زندگی خود، آشکارا پسر خویش را به کسی نشان نداد و حتی او را به بسیاری از پیروان خود -جز چند تن از خواص اصحاب و خویشان نزدیک- معرفی نکرد. در نتیجه، هنگام شهادت امام، (جز همان عده) کسی از وجود فرزندی برای آن حضرت خبر نداشت (اطلاعات بیشتر در بخش مخفی بودن ولادت و واکنش بنی عباس آمده است).[نوبختی، فرق الشیعه، ص؛ الارشاد، ج، ص؛ ابن شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، ق، ج، ص.]

همچنین امام حسن عسکری(ع) به سبب شرایط سیاسی، در وصیت نامه اش فقط از مادرش حُدَیث نام برد از این رو در یکی دو سال اول پس از رحلت امام، برخی شیعیان معتقد بودند در غیبت امام زمان، حُدَیث به نیابت عهده دار مقام امامت است.[ صدوق، کمال الدین، ج، ص.]

بلافاصله پس از شهادت امام عسکری، اصحاب خاص به ریاست عثمان بن سعید عمری(درگذشت یا ق) به جامعه شیعه اعلام کردند که امام عسکری فرزندی از خود به جای نهاده که اکنون جانشین او و متصدی مقام امامت است. عبدالله بن جعفر حمیری می گوید: از عثمان بن سعید عمری درباره نام جانشین امام عسکری(ع) پرسیدم. عمری پاسـخ داد: شما از این که نام ایشان را بپرسید، نهی شده اید، چرا که سلطان (خلیفه وقت) چنین می پندارد که امام عسکری هیچ پسری از خود بر جا نگذاشته و میراث او نیز (بین مادر و برادر و خواهرش) تقسیم شده است. اگر اسم او برده شود، آنها در صدد یافتن او برمی آیند. پس از نام او نپرسید.[طوسی، الغیبه، ص-.] (درباره چگونگی آگاهی شیعیان از ولادت امام به بخش ولادت، آگاهی شیعیان رجوع کنید).

سرگردانی در تشخیص امام

با وجود روشنگری اصحاب خاص امام عسکری، جامعه شیعه عملا در وضعیت نابسامان قرار گرفته بود و بسیاری از شیعیان عراق و بین النهرین، با پیشامد وضع جدید، سردرگم شده بودند. برای نمونه، شیعیان پس از شهادت امام عسکری فردی را به مدینه فرستادند تا درباره وجود فرزند او تحقیق کند، چرا که شنیده بودند فرزند امام حسن عسکری، توسط پدرش به مدینه فرستاده شده است.(کلینی، الکافی، ج، ص.] همچنین نقل شده است که ابوزید احمد بن سهل بلخی، دانشمند هم دوره غیبت صغری، در جستجوی امام خود، از خراسان به عراق رفت و چند سالی در آنجا در طلب امام بود.[یاقوت حموی، معجم الادباء، ج، صـ.]

در خانه امام عسکری(ع) هم دودستگی افتاده بود. حُدیث مادر امام عسکری و حکیمه عمه امام، از وجود و امامت فرزند امام عسکری هواداری می کردند، ولی تنها خواهر امام عسکری که غیر از جعفر، تنها فرزند بازمانده از امام هادی و شاید خواهر تنی جعفر بود، از جعفر پشتیبانی می کرد..

شیعیانی که در مقامات عالی دولتی و متصدی مشاغل مهم بودند نیز در این ماجرا دو دسته شده بودند. برای نمونه خاندان نوبخت از وجود و امامت فرزند امام عسکری(ع) پشتیبانی می کردند و عثمان بن سعید و پسرش را در مقام نیابت امام زمان به رسمیت می شناختند.[مدرسی طباطبایی، مکتب در فرایند تکامل، ص.]

انشعابات در جامعه شیعه

بحران رهبری در این دوره چنان سنگین بود که حتی عده ای از مذهب خود دست برداشته و به سایر فرقه های شیعی و غیرشیعی پیوستند[کلینی، الکافی، ج، ص؛ صدوق، کمال الدین، ج، ص.] دسته ای رحلت امام عسکری را نپذیرفتند و او را مهدی دانستند، گروهی امامت سید محمد فرزند امام هادی(ع) را پذیرفتند و امامت امام عسکری را منکر شدند.،[ صابری، تاریخ فرق اسلامی، ج، ص، پاورقی.]

در این میان گروهی بزرگ، جعفر را امام دانستند.[نوبختی، فرق الشیعه، ـ؛ اشعری قمی، المقالات و الفرق، ش، صـ؛ صدوق، کمال الدین، ج، ص.] جعفر برای به دست آوردن امامت تلاش زیادی کرد. وی پس از رحلت امام حسن عسکری(ع)، به رغم زنده بودن مادر امام، مدعی میراث وی شد.[مفید، الارشاد، ص؛ اربلی، کشف الغمه فی معرفه الائمه، ج، ص، ؛ ذهبی، ج، ص.] وی همچنین زمامداران وقت را تحریک کرد که خانه امام را برای یافتن فرزند او جستجو کنند و با همکاری جعفر، یکی از کنیزان امام حسن عسکری(ع) زندانی شد و به شدت تحت نظر قرار گرفت. به علاوه، جعفر حاضر شد سالانه بیست هزار دینار به یکی از کارگزاران عباسی رشوه دهد تا امامت او را تأیید نماید.[ مفید، الارشاد، ص؛ اربلی، کشف الغمه فی معرفه الائمه، ج ، ص، .]

علیرغم این اختلافات، نهایتاً اکثریت شیعه به امامت فرزند امام حسن عسکری(ع) گرویدند و همین جریان بعدها رهبری اصلی شیعیان امامی را بر عهده گرفت و در قرن چهارم به صورت شیعه اثنی عشری باقی ماند.[طوسی، الغیبه،….] شیخ مفید پس از نقل خبری از حسن بن موسی نوبختی، نویسنده کتاب فرق الشیعه، درباره فرقه های چهارده گانه ای که پس از شهادت امام حسن عسکری به وجود آمدند، می گوید:

از این فرقه هایی که از آنها یاد کردیم، در زمان ما؛ یعنی در سال ق هیچ فرقه ای غیر از امامیه دوازده امامی باقی نمانده است؛ یعنی کسانی که امامت فرزند حسن [عسکری] را که به نام رسول خدا(ص) نامیده می شود، پذیرفته و به حیات و بقای او تا روزی که با شمشیر قیام کند، یقین دارند.[سید مرتضی، الفصول المختاره، ج، ص.

نقش توقیعات در تثبیت تشیع

توقیعات امام زمان (عج)

در این دوره توقیعاتی از سوی امام زمان(ع) صادر شد که برخی از آنها به اثبات امامت خویش مربوط می شد. استدلالی که امام زمان(ع) در این توقیعات، برای اثبات امامت خویش مطرح کرده، تأکید بر استمرار راه هدایت الهی از زمان حضرت آدم تا زمان امام حسن عسکری(ع) و خالی نبودن زمین از حجت الهی است. وی همچنین سه معیار برای تشخیص امام از مدعیان امامت معرفی کرده است: عصمت، علم و تأیید الهی.

دو نمونه از این توقیعات:

• ابن ابی غانم قزوینی و گروهی از شیعیان در مورد جانشین امام حسن عسکری اختلاف کردند. ابن ابی غانم گفت ابومحمد(ع) درگذشته و جانشینی ندارد. شیعیان در این باره نامه ای نوشتند و به ناحیه (امام زمان) فرستادند و اختلاف پیش آمده را به اطلاع وی رساندند. جواب نامه با خط امام زمان چنین آمد:

بسم الله الرحمن الرحیم… به من خبر رسیده است که گروهی از شما در دین اختلاف کرده و در مورد سرپرستان امور (امامان) خود به شک و سرگردانی افتاده اند… آیا ندیدید چگونه خداوند از زمان آدم علیه السلام تا زمان امام پیشین برای شما پناهگاه هایی قرار داد تا به آنها پناه ببرید و پرچم هایی برافراشت تا به واسطه آنها هدایت شوید. هر گاه پرچمی ناپدید شد پرچمی دیگر پدیدار گردید و هر گاه ستاره ای غروب کرد ستاره ای دیگر دمید. وقتی خداوند، او [امام پیشین] را به سوی خود برد گمان کردید که خداوند متعال دین خود را باطل ساخته و سبب میان خود و خلق خود را قطع کرده است. هرگز چنین نبوده و تا زمانی که قیامت برپا شود و امر خداوند سبحان آشکار گردد نیز این گونه نخواهد شد. امام پیشین علیه السلام درگذشت… و وصیت او و دانش او و جانشین او در ماست و کسی جز ستمگر گنهکار بر سر مقام او با ما نزاع نمی کند.[ طوسی، الغیبه، ص.]محمد بن ابراهیم بن مهزیار

که پدرش (ابراهیم بن مهزیار) وکیل امام عسکری بود و خودش نیز پس از وفات پدر، جایگزین او شد، ابتدا نسبت به وجود امام زمان تردید داشت. وقتی وارد عراق شد، توقیعی از سوی امام زمان برای او صادر شد. در این توقیع آمده است:

• به مهزیاری بگو آنچه درباره شیعیان ما در منطقه خودتان گفتی دریافتیم. به آنان بگو آیا نشنیده اید که خداوند عزوجل فرموده است: «یاأَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّـهَ وَأَطِیعُوا الرَّ سُولَ وَأُولِی الْأَمْرِ مِنکمْ» (نساء، )؛ مگر نه اینکه خدا به چیزی که تا روز قیامت وجود دارد فرمان داده است؟ آیا ندیده اید که خداوند عزوجل از زمان آدم تا زمان ابومحمد امام پیشین برای شما پناهگاه هایی قرار داد تا به آنها پناه برید و پرچم هایی که به وسیله آنها هدایت شوید؟ و هر گاه پرچمی پنهان شد پرچمی دیگر آشکار گردید و هر گاه ستاره ای غروب کرد ستاره ای دیگر دمید. وقتی خداوند او [امام پیشین] را نزد خود برد گمان کردید که خداوند عزوجل سبب میان خود و آفریدگانش را قطع کرده است. هرگز چنین نبوده و تا روز قیامت چنین نخواهد بود.

ای محمد بن ابراهیم نسبت به امری که بخاطر آن (به عراق) آمده ای دچار شک نشو که خداوند عزوجل زمین را از حجت خالی نمی گذارد

…[صدوق، کمال الدین، ج ، ص.]

غیبت صغری

غیبت صغرا و نواب اربعه

در این که غیبت صغری از چه زمانی آغاز شده، اختلافاتی وجود دارد. برخی معتقدند این غیبت با تولد امام زمان در سال هجری قمری شروع شده که بر این اساس مدت آن سال بوده، و برخی دیگر بر این عقیده اند که آغاز آن از روز شهادت امام حسن عسکری در سال قمری بوده که در این صورت طول آن سال می شود.

شیخ مفید (متوفای ق) در کتاب الارشاد، و طبرسی (متوفای ق) در کتاب اعلام الوری و برخی دیگر از فقیهان و محدّثان بزرگ شیعه و همچنین بسیاری از تاریخ نگاران، قول اول را پذیرفته و مدّت غیبت صغری را سال ذکر کرده است.

در طول غیبت صغری، امام مهدی از طریق نایبان خاص خود با شیعیان در ارتباط بود و امور آنان را حلّ و فصل می کرد. این امور، علاوه بر مسائل عقیدتی و فقهی، شامل مسائل مالی نیز می شد. غیبت کبری

: غیبت کبرا

امام مهدی(ع) از آغاز امامت خود در سال ه.ق ارتباط خود با شیعیان را محدود به ارتباط از طریق نمایندگان خاص خود کرده بود. آخرین نائب خاص، علی بن محمد سمری بود که در پانزدهم شعبان / پانزدهم ماه مه درگذشت. یک هفته قبل از درگذشت او، توقیعی از سوی امام خطاب به وی صادر شد:

«ای علی بن محمد سمری!… تو تا شش روز دیگر وفات خواهی کرد. پس کارهایت را تمام کن و به هیچ کس به عنوان جانشین خویش وصیت نکن زیرا اکنون غیبت دوم آغاز شده است، و ظهوری نخواهد بود تا زمانی که خداوند اجازه فرماید…[کشف الغمه، ج، ص؛ احتجاج، ج، صص-؛ کمال الدین، ج، ص.]

پس از درگذشت سمری ارتباط از طریق نواب خاصه نیز خاتمه یافت و غیبت وارد مرحله ای جدید شد. این دوره از غیبت در منابع متأخر، غیبت کبری نامیده شده است. اکثر منابع شیعی سال وفات نایب چهارم را سال ه.ق. می دانند، ولی شیخ صدوق و فضل بن حسن طبرسی آن را در سال ه.ق. ثبت کرده اند.[ صدوق، کمال الدین، ج، ص، روایه . طبرسی، اعلام الوری، ص.]

ظهور امام زمان

ظهور امام زمان

علاوه بر احادیث فراوانی که درباره ظهور مهدی سخن گفته اند، مفسران شیعه با استناد به سخنان اهل بیت معتقدند، قرآن نیز درباره ظهور و نشانه های آن سخن گفته است.

بنابر روایات شیعه، جهان در آستانه ظهور دارای سه ویژگی عمده است:

۱.ظلم و ستم فراگیر و فتنه ای که بر هر خانه ای وارد می شود.[سید بن طاووس، الطرائف فی معرفه مذاهب الطوائف، ج، ص.]

۲.وجود دشمنانی مانند سفیانی و نواصب و دیگرانی که در عراق و دیگر سرزمین های اسلامی مشغول فعالیت علیه شیعه هستند و سپس سوریه را تصرّف کرده و حکومت آنجا را می گیرند.[علامه مجلسی، بحار الانوار، ج، ص.]

۳.جریان یاران امام زمان که در سرزمین های اسلامی در تلاش هستند و یاد و نام او را در عالم پراکنده می کنند.[شیخ صدوق، کمال الدین، ج، باب ، ح.]

گفتارها، سخنان و مکتوبات

توقیع و توقیعات امام زمان (عج)

هر چند اصطلاح توقیع به معنای مکتوبات امامان بویژه امام زمان(ع) است، ولی این اصطلاح در مورد سخنان غیر مکتوب امام زمان نیز به کار رفته و در منابعی که توقیعات امام دوازدهم گردآوری شده (از جمله کمال الدین صدوق و معجم احادیث الامام المهدی)، سخنان غیر مکتوب وی و حتی سخنان نایبان خاص هم در ضمن توقیعات آورده شده است (صدوق، کمال الدین (تصحیح غفاری)، ج، ص-؛ معجم احادیث الامام المهدی، ج، ص.] توقیعات امام زمان که در حدود مورد است، غالبا در دوره غیبت صغرا در موضوعات گوناگون اعتقادی، فقهی، مالی و… صادر شده است.

جایگاه امام زمان در قرآن و روایات

مسئله امام زمان و ظهور منجی آخرالزمان به صراحت در قرآن نیامده، اما مفسرین شیعه آیات بسیاری را در قرآن مربوط به امام زمان دانسته و بعضی تا آیه را مرتبط با امام زمان تلقی کرده اند.[جمعی از محققین، معجم احادیث امام مهدی، جلد .] مفسرین از دو دسته آیات قرآن برای وجود امام مهدی و مسئله ظهور استفاده می کنند:

• آیاتی که بر ضرورت وجود امام تأکید دارد:

بر اساس آیات قرآن کریم، خداوند برای هر امتی فردی را انتخاب کرده تا آنها را هدایت کند: «وَلِکلِّ قَوْمٍ هَادٍ»؛ «و برای هر جامعه راهنمایی هست.» (رعد/) پس همواره در زندگی بشر یک هدایتگر برگزیده وجود دارد. امام صادق(ع) در تفسیر آیه فوق فرمود: «در هر زمانی امامی از خاندان ما وجود دارد که مردم را به آنچه رسول خدا آورده هدایت می کند».[مجلسی، بحارالانوار، ج، ص.]

دلیل دیگری که مفسرین بر ضرورت وجود امام می آورند این است که قرآن، به مُبین و مفسّر نیاز دارد و به جز امام کسی به تمام معانی و خصوصیات آیات قرآن آگاه نیست. پس به حکم عقل پس از پیامبر حضور امام لازم است.سیده نصرت امین، مخزن العرفان در تفسیر قرآن، ج، ص، توضیح آیه ، نحل.[] شیعه معتقد است امام مایه آرامش و امنیت هستی و واسطه فیض الهی است و نعمات و برکات خداوند متعال به واسطه آنها به انسان داده می شود. و اگر لحظه ای زمین خالی از حضور امام شود اهلش را فرو می برد.[مجلسی، بحارالانوار، ج، ص.]

آیاتی که بشارت به حکومت صالحان و مؤمنان بر روی زمین می دهد

مفسرین شیعه بر اساس ده ها آیه از قرآن کریم، موضوع ظهور امام زمان را قابل استناد می دانند؛ آیاتی که بر بشارت به بندگان صالح و مستضعف برای بازستاندن حق خود و رسیدن به قدرت و ایجاد یک حکومت واحد جهانی مبتنی بر حق و عدل و غلبه اسلام بر تمامی مکاتب و ادیان متمرکز است. در بیان قرآن، این بشارت در بعضی کتب آسمانی دیگر هم آمده: «و همانا در زبور بعد از ذکر (تورات) نوشتیم که زمین را بندگان شایسته من به ارث خواهند برد». («وَلَقَدْ کتَبْنَا فِی الزَّبُورِ مِن بَعْدِ الذِّکرِ أَنَّ الْأَرْضَ یرِثُهَا عِبَادِی الصَّالِحُونَ»، انبیاء/) این بشارت در قرآن به اراده خداوند استناد داده شده است: «و خواستیم بر مستضعفان روی زمین منت نهیم و آنان را پیشوایان و وارثان گردانیم» (قصص/). این آیات بر اساس روایات فراوان، به مسئله ظهور نسبت داده شده است.

در آیه ای دیگر خداوند حکومت و جانشینی مؤمنان و صالحان را به عنوان وعده الهی برای بندگان مؤمن خود بیان می کند و امنیت و آرامش را مژده می دهد: «خداوند به کسانی از شما که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده اند، وعده داده است که حتما آنان را در این زمین جانشین (خود) قرار دهد و آن دینی را که بر ایشان پسندیده است، به سودشان مستقر کند و بیم شان را به امنیت مبدل گرداند تا مرا عبادت کنند..». (نور/) روایات صادر شده از امامان شیعه، این آیه را بر امام زمان و اصحاب او منطبق کرده اند.[فرزی، محمدعلی، امید سبز، ص.]

در روایات

موضوع امام زمان از بحث های ریشه دار و با سابقه در اسلام به ویژه شیعه است. با توجه به اینکه وعده ظهور امام زمان توسط پیامبر داده شده، از همان ابتدا نام «مهدی» بر سر زبان ها بوده و ده ها کتاب قبل از تولد وی در میان شیعه نوشته شد و بعد از تولد امام زمان هم این رویکرد ادامه یافت و هزاران کتاب در موضوعات مختلف مرتبط با امام دوازدهم شیعیان تألیف شد. برخی از معتبرترین این کتاب ها، از این قرار است:

• کمالُ الدِّین و تمامُ النِّعمه –الغیبه–الفُصُولُ العشره فی الغیبه–أربع رسالات فی الغیبه

• الغیبه للحُجَّه–المُعجمُ الأحادیث الامام المهدی–بحارالانوار (جلدهای ، ، )

درباره جایگاه، شأن و اهمیت امام زمان در روایات شیعه سخنان فراوانی گفته شده است. موضوعاتی که این روایات مورد بررسی قرار داده اند، شخصیت امام زمان،[یادداشت شخصیت منتظران وی ارزش و فضیلت انتظار فرجنشانه های ظهور همچنین حوادث هنگام ظهور و جهان پس از ظهور است.

ارتباط با امام زمان

همچنین ببینید: عریضه، نماز امام زمان، امداد غیبی، مسجد جمکران، چاه عریضه، مدعیان مهدویت، و مدعیان نیابت

شیعیان در عصر غیبت علاوه بر پیامبر و سایر معصومان، به طور ویژه به امام زمان توسل می کنند و دعاها و توجهات ویژه او خواستار می شوند. آیات و روایات متعدد(که تعدادی از آنها در کتاب اصول کافی (بخش بَابٌ فِی أَنّ الْأَئِمّهَ شُهَدَاءُ اللّهِ عَزّ وَ جَلّ عَلَی خَلْقِهِ: ائمه، شاهدان خداوند بر خلق هستند) گردآوری شده اند.] نشان می دهند امامان با اذن و اجازه خداوند از حال و شرایط زندگی انسان ها باخبرند و می توانند در بهبود شرایط مادی و معنوی افراد اثرگذار باشند و هر چه پیروی، توسل و ارتباط با آنان بیشتر باشد، این آثار نیز بیشتر خواهد بود. دعای عهد، دعای توسل، نماز امام زمان و حضور در مسجد جمکران، زیارت آل یاسین، صدقه دادن برای سلامتی امام زمان، جشن های نیمه شعبان و اشعار فراوانی که در این زمینه سروده شده، جلوه هایی از ارتباط شیعیان با امام زمان است. برخی آداب ارتباط

موسوی اصفهانی در کتاب مکیال المکارم برخی آداب ارتباط با امام زمان را جمع آوری کرده است. برخی از این آداب عبارتند از:

• شناخت بهتر امام زمان– پیروی از اخلاق و رفتار امام زمان–یاد امام، برگزاری و شرکت در مجالس بزرگداشت یاد او و سایر معصومان–رعایت ادب به هنگام یاد او–شوق زیارت امام–انتظار فرج–تصمیم قلبی برای یاری امام در زمان غیبت و ظهور–یاری کردن سایر شیعیان–مقابله با ظالمان و اهل باطل–دعا کردن برای امام–صبر بر شرایط غیبت–تعیین نکردن وقت ظهور–انجام زیارت به نیابت از وی–صدقه دادن برای سلامتی امام–توجه و توسل به امام در مکان ها و زمان های ویژه–خواندن دعاها و زیارت های مخصوص امام زمان–

• ملاقات با امام زمان

ملاقات با امام زمان

ملاقات پیش از غیبت کبری

در کتاب های تاریخی و حدیثی شیعه – همچون کافی، الارشاد شیخ مفید، اعلام الوری، کمال الدین و الغیبه شیخ طوسی و الغیبه نعمانی – نام برخی افرادی که در زمان حیات امام حسن عسکری(ع) موفق به دیدار فرزندش مهدی (عج) شده بودند آمده و شرح دیدارشان ذکر شده است؛ از جمله حکیمه عمه امام یازدهم که شاهد تولد امام مهدی بوده است. بیشتر این افراد، یاران و خادمان امام حسن عسکری(ع) بودند: ابو نصر ظریف (خادم امام عسکری)، احمد بن اسحاق اشعری قمی ابو علی بن مطهر،[] سعد بن عبدالله اشعری قمی، یعقوب بن منقوش، ابوغانم خادم، کامل بن ابراهیم، و….

همچنین گزارش شده است در طول سال غیبت صغری، علاوه بر چهار نائب خاص امام، افراد متعددی امام مهدی(ع) را زیارت کرده اند: ابراهیم بن ادریس، ابراهیم بن عبده نیشابوری و خادم او، ابوالادیان خادم امام حسن عسکری(ع)، ابو سعید غانم هندی، ابو عبدالله بن صالح، ابو محمد حسن بن وجناء نصیبی، ابو علی محمد بن احمد بن حماد مروزی محمودی،[] اسماعیل بن علی نوبختی،[] علی بن ابراهیم بن مهزیار، محمد بن اسماعیل فرزند امام کاظم(ع) محمد بن شاذان نیشابوری، و ده ها نفر دیگر.[رجوع کنید به: محمدی ری شهری، دانشنامه امام مهدی(عج)، ج، ص-

مدعیان نیابت

در زمان غیبت صغری، مدعیان نیابت نیز کم نبودند. افرادی چون احمد بن هلال کرخی، محمد بن نصیر نمیری و محمد بن علی شَلْمَغانی از مدعیان نیابت بودند که توقیعاتی در لعن و طرد آنان وارد شد.[جمعی از نویسندگان مجله حوزه، چشم به راه مهدی، ص.]

ملاقات در غیبت کبری

درباره دیدن امام زمان در روزگار غیبت کبری دو دیدگاه وجود دارد. برخی آن را انکار و برخی دیگر بر امکان و وقوع آن، شواهد و دلایلی اقامه کرده اند. این انکارها گاه به احادیثی مستند شده اند که مشاهده کننده در روزگار غیبت را دروغگو خوانده اند و گاه از شک در صداقت گزارش دهنده رؤیت برخاسته است، ضمن اینکه برخی نیز به دلیل جلوگیری از سودجویی فرصت طلبان، همه گونه رؤیت را انکار می کنند.

از سوی دیگر در برخی احادیث، دعاها و اعمالی برای دیدار با امام زمان(ع) توصیه شده است، و دست کم دو حدیث معتبر، دسترسی و دیدار با امام را برای پیروان ویژه او، امری ممکن دانسته است عالمان بزرگ شیعه مانند شیخ صدوق، شیخ مفید و شیخ طوسی در کتاب های خود فصلی را برای نام بردن از دیدارکنندگان با امام دوازدهم گشوده و به ممکن بودن آن تصریح کرده اند (.محمدی ری شهری، دانشنامه امام مهدی(عج)، ج، ص.] گزارش های فراوانی از ملاقات برخی عالمان بزرگ و افراد عادی با امام زمان وجود دارد. به گفته شیخ حر عاملی، سید عبدالله شبر و آیت اللهلطف الله صافی گلپایگانی، این گزارش ها به تواتر رسیده اند برخی از این افراد عبارت اند از: میرزا محمد حسین نائینی، سید بن طاووس، ابراهیم کفعمی، محمد تقی مجلسی، ابوالحسن شعرانی، شیخ حر عاملی، مقدس اردبیلی، میرزا محمد استرآبادی، شهید ثانی، سید بحرالعلوم، سید نعمت الله جزایری، شیخ مرتضی انصاری.( شیخ محمود عراقی، دارالسلام، کتابفروشی اسلامیه، ش، ص.

دعاها و زیارات

علاوه بر زیارت های جامعه که همه امامان را می شود با آن زیارت کرد، برای ارتباط با امام زمان(ع)، دعاها و زیارت های مختلفی نقل شده که از مهمترین آنها می توان به این موارد اشاره کرد:

• دعای ندبه–دعای فرج –استغاثه به امام زمان: «سَلامُ اللهِ الکامِلُ التّام» –زیارت آل یس –دعای غریق–دعای عهد–صلوات مخصوص امام زمان–زیارت روز جمعه

از ناحیه مقدسه نیز دعاها و زیارات مختلفی صادر شده است؛ مانند دعای فرج(اَللّهُمَّ عَظُمَ البَلاء)، دعای «یا مَن أظهَرَ الجَمیلَ»، دعای «اَللّهمّ رَبَّ النّورِ العَظیم»، دعای «اَللهُمّ ارزُقنا تَوفیقَ الطاعَهِ»، دعای سهم اللیل، دعای هر روز ماه رجب، دعای «اَللهمّ إنّی اَسألُک بِالمَولودَینِ فی رَجَب»، دعای «اَللهمّ إنّی اَسألُک بِمَعانی جَمیعِ ما یدعوک بِهِ وُلاهُ أمرِک»، زیارت ناحیه مقدسه و زیارت الشهداء.[محمدی ری شهری، دانشنامه امام مهدی، ج، صص-.]

انتظار

انتظار فرج

در فرهنگ اسلامی، انتظار فرج -به معنای امید به گشایش شرایط نابسامان- از مفاهیم پرتکرار در آیات و روایات است.[یادداشت ] یکی از مهمترین مصادیق این انتظار در فرهنگ شیعی، امید به گشایش سختی ها و آینده ای روشن با ظهور امام زمان است. از این نوع انتظار در روایات با واژگانی مانند «اَلْمُنتظَرُ لِأمْرِنا»، «مُنتظِرٌ لِهذا الاَمر»، «اِنْتِظارُ قائِمِنا»، «تَوَقُّعُ الْفَرَج»، «اَلمُنتظِرینَ لِظُهورِهِ»، «مُنْتظِرونَ لِدَوْلَهِ الْحَق» و «اَلمُنتظِرُ لِلّثانی عَشَر» یاد شده است در این روایات پاداش و فضائل بی شماری برای منتظران بیان شده و آنان را از «اولیاء الله» و برترین مردم به حساب آورده اند که همچون یاران پیامبر(ص) در جنگ بدر بوده یا در هنگام معرکه در خیمه امام زمان به همراه او نبرد می کنند.[محمدی ری شهری دانشنامه امام مهدی، ج، ص.]

انتظار فرج و گشایش می تواند جنبه فردی یا عمومی داشته باشد و به شرطی سازنده است که به همراه تلاش و کسب آمادگی بوده و م