خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل زمان نزول قرآن ; تعیین سرنوشت انسان

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل زمان نزول قرآن ; تعیین سرنوشت انسان :

آیه:

إِنَّا انزَلْنَاهُ فِی لَیلَهِ الْقَدْرِ* وَمَا أَدْرَاک مَا لَیلَهُ الْقَدْرِ* لَیلَهُ الْقَدْرِ خَیرٌ مِنْ أَ لْفِ شَهْرٍ* تَنَزَّلُ الْمَلَائِکهُ وَالرُّوحُ فِیهَا بِإِذْنِ رَبِّهِم مِن کلِّ أَمْرٍ* سَلَامٌ هِی حَتَّی مَطْلَعِ الْفَجْرِ[۱]

ترجمه:

در حقیقت، ما آن (قرآن) را در شب قدر (: اندازه زدن) فرو فرستادیم.* و چه چیز تو را آگاه کرد که شب قدر چیست؟!* شب قدر بهتر از هزار ماه است!* فرشتگان و روح در آن (شب)، به رخصت پروردگارشان، از برای (اندازه زدن) هر کاری فرود می آیند.* آن (شب) تا طلوع سپیده دم، سلامت است!

نکته ها و اشاره ها:

۱.در آیات متعددی از نزول قرآن سخن گفته شده است؛ مثلًا در سوره ی «بقره» به نزول قرآن در ماه رمضان؛[۲] در سوره ی «دخان» به نزول قرآن در شب با برکتی که در آن شب، هر امری طبق حکمت الهی تنظیم و جدا می شود؛[۳] و در این سوره به نزول قرآن در شب قدر اشاره شده که فرشتگان و روح در آن شب فرود می آیند و امور بندگان را تنظیم می کنند.

از مجموع این آیات استفاده می شود:

الف) قرآن در شب نازل شده است؛

ب) آن شب در ماه رمضان است؛

ج) شب نزول قرآن، شبی با برکت است؛

د) در آن شب، تقدیرات امور مردم تعیین می شود.

۲.چرا به شب نزول قرآن، شب قدر می گویند؟ مفسران در این مورد چند احتمال داده اند:

الف) واژه ی «قدر» یا به معنای «اندازه زنی» است و به این شب از آن رو قدر گویند که در آن شب، امور مردم اندازه زده می شود و تعیین می گردد؛

ب) قدر به معنای شرافت و عظمت است و از آن جهت به آن شب قدر گفته می شود که شبی با عظمت و عظیم القدر است؛

ج) آن شب را بدن جهت قدر نامند که قرآن با تمام قدر و منزلتش در آن شب نازل شده، یا مقدّر شده که قرآن در آن شب نازل شود؛

د) شب قدر از آن جهت قدر است که هر کس آن شب را بیدار بماند صاحب قدر و منزلت معنوی می شود؛

ه) شب قدر شبی است که عرصه ی زمین به خاطر نزول فرشتگان زیادی بر آن، تنگ می شود.

البته مانعی ندارد که آیات فوق به همه ی این معانی اشاره داشته باشد؛ هر چند تفسیر اول مشهورتر است.[۴]

۳.در این آیات از چند جهت به عظمت شب قدر اشاره شده است:

الف) شب قدر ظرف نزول قرآن است؛

ب) به پیامبر می فرماید: چه چیزی تو را آگاه کرد که شب قدر چیست؟!

ج) شب قدر از هزار ماه برتر است؛

د) شب قدر شب نزول فرشتگان و روح است؛

ه) شب قدر شب سلامت، رحمت و برکت است.

۴.آیا به طور دقیق مشخص شده که شب قدر چه شبی از ماه مبارک رمضان است؟

در احادیث اسلامی روایت شده که بارها از پیامبر صلی الله علیه و آله و ائمه علیهم السلام [۵] در این مورد سؤال شده است؛ اما آنان با این که از زمان آن شب اطلاع داشتند ولی مصلحت ندیدند که آن شب را دقیقاً مشخص سازند، تا مردم در شب های متعدد، به بیداری و دعا و عبادت بپردازند.

پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله همه ی شب ها دهه ی آخر ماه مبارک رمضان را بیدار می ماند و عبادت می کرد.

در حدیثی از امام صادق علیه السلام روایت شده که

تقدیر کارها در شب نوزدهم، و استوار شدن آنها در شب بیست و یکم، و امضای آنها در شب بیست و سوم است.[۶]

و در حدیث دیگری از ایشان روایت شده که

شب قدر، شب بیست و یکم یا شب بیست و سوم است.

و در برابر اصرار راوی در مورد تعیین آن شب، فرمود:

چه آسان است دو شب برای آنچه می خواهی!.[۷]

از احادیث دیگر نیز استفاده می شود که اهل بیت علیه السلام برای شب بیست و سوم اهمیت ویژه ای قایل بودند و حتی با حال بیمار به مسجد می رفتند و کودکان خود را بیدار نگاه می داشتند.

در روایت جُهنی روایت شده که پیامبر صلی الله علیه و آله برای مردی که نمی توانست به مدینه بیاید شب بیست و سوم را مشخص کردند.[۸]

۵.این آیات یادآور عظمت قرآن نیز هست، بدین صورت که

اولًا، قرآن در ظرف زمانی بزرگی هم چون شب قدر نازل شده است.

ثانیاً، خدا قرآن را نازل کرده، از این رو با تعبیر «ما»، که دلالت بر عظمت دارد از آن یاد کرده است.

۶.تعبیر «انا انزلناه» که جمع است، ممکن است اشاره به عظمت باشد، همان طور که بزرگان می گویند: «ما این کار را می کنیم.» و یا اشاره به آن باشد که به وسیله ی فرشتگان قرآن را نازل کرده است؛ یعنی خدا همراه با فرشتگان، نازل کننده ی قرآن است.

۷.در این جا این پرسش مطرح است که مقصود از نزول قرآن در شب قدر چیست؟ مفسران قرآن به این پرسش دو گونه پاسخ داده اند:

الف) با توجه به نزول تدریجی قرآن در طول ۲۳ سال بر پیامبر صلی الله علیه و آله، آغاز نزول قرآن در شب قدر بوده، و در طول عمر پیامبر صلی الله علیه و آله، این نزول ادامه داشته است.[۹]

ب) قرآن دو نزول، دفعی و تدریجی، داشته است. نزول دفعی در شب قدر به یکباره بر قلب پیامبر صلی الله علیه و آله یا جای دیگر نازل شده است و نزول تدریجی در طول ۲۳ سال.[۱۰] البته مانعی ندارد که سوره ی «فوق»، اشاره به هر دو مطلب باشد؛ یعنی نزول دفعی وآغاز نزول تدریجی، هر دو در شب قدر باشد، ولی تفسیر اول مناسب تر است.[۱۱]

۸.نزول قرآن و فرشتگان، به معنای نزول مکانی نیست، بلکه نزول مقامی و وجودی است؛ یعنی آنها از مقام و مراتب عالی وجود، از نزد خدا به مراتب پایین تر می آیند تا به انسان نزدیک شوند و قرآن برای انسان قابل فهم شود.

۹.فرشتگان و روح، در شب قدر فرود می آیند [۱۲] و مقدّرات امور را مشخص می سازند. البته این بدان معنا نیست که بر سرنوشت انسان جبر حاکم است و انسان آزادی اراده ندارد، بلکه از طرفی تقدیر الهی بر اساس شایستگی و لیاقت افراد است، یعنی زمینه سازی این مقدّرات، به دست خود انسان است و از طرف دیگر، برخی از این مقدّرات، غیر حتمی و قابل تغییر است و انسان می تواند در مقام تحقق امور، با انتخاب خود، سرنوشت دیگری برای خود رقم زند؛[۱۳] هر شب، قدر است اگر قدر بدانی.

۱۰.مقصود از «روح» در این سوره کیست؟

مفسران در این مورد اختلاف نظر دارند: برخی روح را همان «جبرئیل» دانسته اند و بر